جلالالدین محمد بلخی معروف به مولانا، مولوی و رومی (۶ ربیعالاول ۶۰۴، بلخ[۶] یا وخش (شهر) – ۵ جمادیالثانی ۶۷۲ هجری قمری، قونیه) (۱۵ مهر ۵۸۶ – ۴ دی ۶۵۲ هجری شمسی) از مشهورترین شاعران ایرانی پارسیگوی است. نام کامل وی «محمد ابن محمد ابن حسین حسینی خطیبی بکری بلخی» بوده و در دوران حیات به القاب «جلالالدین»، «خداوندگار» و «مولانا خداوندگار» نامیده میشدهاست. در قرنهای بعد (ظاهراً از قرن ۹) القاب «مولوی»، «مولانا»، «مولوی رومی» و «ملای رومی» برای وی به کار رفتهاست و از برخی از اشعارش تخلص او را «خاموش» و «خَموش» و «خامُش» دانستهاند. زبان مادری وی پارسی بودهاست.
در مثنوی معنوی، قصهها نقشی فوقالعاده در بیان و تقریر مفاهیم بر عهده دارند. به خدمت واداشتن قصه برای موعظه، تعلیم، و انتقال ایدههای والای عرفانی و معنوی از سابقه و اشتغال ذهنی مولانا به بلاغت منبری نشأت گرفته است.
از همان آغاز، قصهٔ پرغصهٔ نی است که با زبان بیزبانی از جداییها ناله و شکایت سر میکند:
بشنو از نی چون حکایت میکند
از جداییها شکایت میکند